# Anemoon soorten en variëteiten

Het anemoon-assortiment lijkt verwarrend omdat drie heel verschillende tuinplanten dezelfde naam delen. Dit overzicht zet de drie tuinsoorten naast elkaar en leidt je naar de juiste soortpagina voor de volledige cultivar-keuze. Ook de Japanse anemoon komt kort ter sprake, omdat veel mensen daarnaar zoeken, hoewel die als vaste plant buiten de strikte bolsoort valt. Na het lezen kun je de soorten uit elkaar houden en weet je welke soortpagina je moet openen.

## De drie tuinsoorten in vergelijking

Anemoon is geen enkel gewas maar een verzamelnaam voor drie tuinsoorten met fundamenteel ander gedrag. Anemone blanda is een kleine knol, Anemone coronaria een knolklauwtje en Anemone nemorosa een wortelstok. Dat verschil in boltype stuurt vrijwel alles: het plantmoment, de winterhardheid, het gebruik en de cultivarkeuze.

### Boltype, seizoen, hoogte, winterhardheid en gebruik

De drie soorten lopen op bijna elk kenmerk uiteen. De onderstaande tabel toont de belangrijkste verschillen tussen de drie tuinsoorten anemoon.

| Kenmerk           | A. blanda          | A. coronaria         | A. nemorosa         |
| ----------------- | ------------------ | -------------------- | ------------------- |
| Boltype           | Knol               | Knol (klauwtje)      | Wortelstok          |
| Plantperiode      | Najaar (sep - dec) | Voorjaar (feb - mei) | Najaar (sep - okt)  |
| Bloeiperiode      | Maart - mei        | April - september    | Maart - april       |
| Hoogte            | 10 - 15 cm         | 25 - 40 cm           | 10 - 15 cm          |
| Winterhard (USDA) | 5 - 9              | 7 - 10 (niet in NL)  | 4+ (volledig)       |
| Standplaats       | Halfschaduw/zon    | Volle zon            | Halfschaduw/schaduw |
| Gebruik           | Verwildering       | Snijbloem            | Stinzenplant        |
| Rooien            | Nee                | Ja (in NL)           | Nee                 |

De tabel laat meteen zien waarom je deze soorten niet over één kam kunt scheren. Een blanda strooi je in het najaar uit onder de bomen, een coronaria plant je in het voorjaar voor de pluk en een nemorosa zet je weg als langzame bosbewoner. Hun verzorging verschilt dan ook sterk, een verschil dat de [verzorging van anemoon](https://bollanda.nl/bolsoort/anemone/verzorging) per soort uitwerkt.

## Anemone blanda in het kort

Anemone blanda is de kleine knol-anemoon die in maart bloeit en zich onder loofbomen uitzaait. Ze komt oorspronkelijk uit Zuidoost-Europa, de Kaukasus en West-Turkije, en staat ook bekend als oosterse anemoon. Met haar lage, stervormige bloemen vormt ze in het vroege voorjaar dichte tapijten voordat de bomen in blad komen.

### Signatuurcultivars en doorklik

De bekendste cultivars zijn 'Blue Shades' en 'White Splendour', beide bekroond met een RHS Award of Garden Merit. Het [volledige assortiment van Anemone blanda](https://bollanda.nl/bolsoort/anemone/assortiment/blanda) behandelt deze en bijzondere kleuren zoals het felmagenta 'Radar' en het zachtroze 'Pink Star'. 'Blue Shades' geldt als de beste verwilderaar, terwijl 'White Splendour' de grootste bloemen van de soort draagt.

## Anemone coronaria in het kort

Anemone coronaria is de grootbloemige kroonanemoon, in Nederland vooral bekend als snijbloem. Ze komt uit het Middellandse Zeegebied en is niet winterhard in ons klimaat, waardoor je de knollen moet rooien of in pot binnen overwintert. De stelen worden 25 tot 40 centimeter lang en de kleuren lopen van scharlakenrood tot violet-blauw.

### De Caen en St. Brigid en doorklik

De soort valt uiteen in twee cultivargroepen: De Caen met enkele bloemen en St. Brigid met halfgevulde tot gevulde bloemen. Cultivars als 'Hollandia', 'Mr. Fokker' en 'Lord Lieutenant' vormen samen het uitgebreide [assortiment van Anemone coronaria](https://bollanda.nl/bolsoort/anemone/assortiment/coronaria). Als snijbloem is coronaria onovertroffen, en als [anemoon als snijbloem](https://bollanda.nl/bolsoort/anemone/snijbloem) komt de soort pas echt tot haar recht in de vaas.

## Anemone nemorosa in het kort

Anemone nemorosa is de inheemse bosanemoon, een wortelstokplant die van nature in Nederlandse loofbossen voorkomt. Ze geldt als stinzenplant en als indicator van oud bos, omdat ze zich slechts enkele centimeters per jaar uitbreidt. De witte, soms roze of blauw getinte bloempjes verschijnen in maart en april in halfschaduw tot schaduw.

### Het inheemse soorttype en doorklik

Naast het witte soorttype, dat zelf een Award of Garden Merit van de [RHS AGM](https://bollanda.nl/koopadvies/keurmerk/rhs-agm) draagt, bestaan er fraaie cultivars als het blauwe 'Robinsoniana' en het gevulde 'Vestal'. Het [assortiment van Anemone nemorosa](https://bollanda.nl/bolsoort/anemone/assortiment/nemorosa) zet het volledige aanbod op een rij, inclusief de kleurwisselende 'Blue Eyes'. Meerdere van deze cultivars zijn met de AGM bekroond, wat hun tuinwaarde onderstreept.

## Welke soort past bij jouw situatie?

De keuze tussen de drie soorten draait vooral om standplaats en doel. Een zonnige tot halfbeschaduwde plek onder loofbomen vraagt om A. blanda, die zich daar moeiteloos uitzaait. Een diep beschaduwde, vochtige bosbodem is het domein van A. nemorosa, terwijl een zonnige border of een snijtuin om A. coronaria roept.

Let ook op het arbeidsniveau dat bij elke soort hoort. Blanda en nemorosa laat je gewoon staan, maar coronaria moet je elk najaar rooien omdat de soort niet winterhard is. Wie weet welke knol, klauw of wortelstok bij welk doel past, kiest gericht in de [koopgids voor anemoon](https://bollanda.nl/bolsoort/anemone/koopgids).

## En de japanse anemoon dan?

Veel mensen die naar anemoon zoeken, bedoelen eigenlijk de japanse of herfstanemoon. Dat is begrijpelijk, want die hoort botanisch tot hetzelfde geslacht. Toch valt deze plant buiten de strikte bolsoort-scope van dit overzicht.

### Verwant, maar een vaste plant

De Japanse anemoon (Anemone hupehensis en Anemone × hybrida) gedraagt zich als een vaste plant met dikke, woekerende wortelstokken. Je koopt haar als kant-en-klare potplant en niet als losse bol of knol in het najaar. Bekende namen als 'Honorine Jobert', 'Koningin Charlotte', 'September Charm' en 'Wild Swan' horen daarom primair tot het vasteplantensortiment en niet bij de hier behandelde knollen en wortelstokken.

## Naamgeving en synoniemen

De namen rond anemoon zorgen geregeld voor verwarring. Voor de bosanemoon zie je tegenwoordig de naam Anemonoides nemorosa opduiken, een recente taxonomische herziening. Oude etiketten en handelsbronnen blijven echter Anemone nemorosa gebruiken, dus beide namen verwijzen naar dezelfde plant.

Ook bij de cultivars kom je synoniemen tegen. De rode De Caen-cultivar 'Hollandia' staat bijvoorbeeld ook bekend als 'His Excellency'. Bij twijfel helpt de combinatie van kleur, groep en bloemvorm om de juiste plant te herkennen.

## Wanneer een cultivar een eigen plek verdient

Niet elke cultivar krijgt op Bollanda een eigen pagina. Een cultivar verdient die plek pas wanneer hij aan minimaal twee van vijf criteria voldoet, zoals bekendheid, beschikbaarheid, een onderscheidende eigenschap, een keurmerk of historische waarde. Het verschil tussen een cultivar, divisie of groep maakt de [classificatie van bloembollen](https://bollanda.nl/basis/classificatie) helder.

Voor anemoon betekent dit dat de drie soorten elk een eigen soortpagina hebben, maar dat de afzonderlijke cultivars binnen die pagina's worden behandeld. Zo blijft het overzicht scanbaar en kun je per soort doorklikken naar de cultivars die er echt toe doen.