# Camassia soorten en variëteiten

Camassia wordt opvallend vaak op soortniveau gezocht, en de naamgeving zorgt daarbij voor verwarring. Het assortiment draait om drie hoofdsoorten, leichtlinii, quamash en cusickii, die sterk verschillen in hoogte, bloemkleur en bolmaat. Dit artikel zet per soort de cultivars en hun kenmerken op een rij, inclusief de verwilderingsgeschiktheid. Na dit overzicht weet je precies welke camassia's er bestaan en waarin ze van elkaar verschillen.

## De drie soorten camassia in de handel

Binnen het geslacht camassia worden in Nederland en België vooral drie soorten verhandeld. Ze lopen ver uiteen in formaat, van knus tot statig, en in bloemkleur. De onderstaande lijst bevat de 3 hoofdsoorten camassia die je in de handel tegenkomt.

- **Camassia leichtlinii**: de grootste soort (60 tot 120 cm) met het breedste cultivargamma en een bolmaat van 14/+ cm.
- **Camassia quamash**: de kleinste en goedkoopste soort (30 tot 40 cm) met een bolmaat van 6/+ cm.
- **Camassia cusickii**: een statige soort (60 tot 80 cm) met zilverachtig blauwe, bloemrijke aren en een bolmaat van 14/+ cm.

De bolmaat verschilt dus sterk per soort, wat ook het plantgat en de prijs beïnvloedt. Wie de verschillen in [bolmaat](https://bollanda.nl/koopadvies/bolmaat) wil meewegen, ziet dat een quamashbol een stuk kleiner uitvalt dan die van de twee grotere soorten.

## Camassia leichtlinii: het breedste cultivargamma

Camassia leichtlinii is de meest verhandelde soort en bloeit in mei en juni op stevige stelen van 60 tot 120 cm. Binnen deze soort vallen twee kleurgroepen en een handvol benoemde cultivars. De prijs ligt doorgaans tussen €1,40 en €4,00 per bol, afhankelijk van de cultivar en de zeldzaamheid.

### De Caerulea-groep

De Caerulea-groep (subsp. suksdorfii) is de meest verhandelde vorm van C. leichtlinii. De bloemen zijn diep paarsblauw met gele meeldraden, op stelen van 60 tot 120 cm. De bolmaat varieert van 12/14 tot 14/+ cm, en deze groep geldt als de betrouwbare standaardkeuze voor wie een rijke blauwe kleur zoekt.

### De Alba-groep

De Alba-groep (subsp. leichtlinii) draagt roomwitte bloemen met lichtlila getinte helmknoppen. De stengels zijn stevig en de planten worden 90 tot 120 cm hoog. Deze groep zaait betrouwbaar uit en is daarmee uitstekend geschikt voor verwildering in vochtig grasland.

### Benoemde cultivars van 'Blauwe Donau' tot 'Blue Candle'

Naast de twee kleurgroepen zijn er verschillende benoemde cultivars van C. leichtlinii. Ze verschillen vooral in kleurtint, hoogte en bladkleur. De onderstaande tabel toont de belangrijkste benoemde cultivars van deze camassia.

| Cultivar       | Bloemkleur       | Hoogte (cm) | Bijzonderheden                                                      |
| -------------- | ---------------- | ----------- | ------------------------------------------------------------------- |
| 'Blauwe Donau' | Helderblauw      | 50 - 60     | Korter dan de soort; bloeit samen met late tulpen                   |
| 'Semiplena'    | Halfgevuld wit   | 90 - 120    | Steriel; de langstbloeiende camassia, tot ver in juni               |
| 'Sacajawea'    | Crèmewit         | 50 - 60     | Bontbladig met zilver- en crèmekleurige bladranden                  |
| 'Blue Heaven'  | Bleek hemelblauw | 60 - 80     | Hybride met C. cusickii; tot circa 100 bloemen per aar              |
| 'Blue Candle'  | Denimblauw       | ca. 60      | Gouden meeldraden; geïntroduceerd op de Chelsea Flower Show in 2014 |

De gevulde 'Semiplena' is steriel en zaait dus niet uit, maar bloeit daardoor wel het langst van allemaal. 'Sacajawea' en de hybride 'Blue Heaven' zijn de meest gezochte bijzonderheden binnen deze soort.

## Camassia quamash: de kleinste en goedkoopste

Camassia quamash blijft met 30 tot 40 cm aanzienlijk lager dan de andere soorten en bloeit in mei. Met een bolmaat van 6/+ cm en een prijs van €0,12 tot €0,30 per bol is dit de goedkoopste camassia. De compacte maat maakt de soort geschikt voor kleinere borders en voorranden.

### Het soorttype

Het soorttype van C. quamash draagt violet-blauwe bloemen op korte stelen van 30 tot 40 cm. Het is de goedkoopste van alle camassia's en daardoor populair voor grotere aanplant. De soort vermeerdert zich vooral via broedbolletjes en zaait zichzelf nauwelijks uit.

### 'Blue Melody' en 'Orion'

Van C. quamash zijn twee benoemde cultivars in de handel. 'Blue Melody' valt op door rijkblauwe bloemen in combinatie met bontbladig sierblad met crème-gele bladranden, op stelen van 30 tot 35 cm. 'Orion' heeft de diepst indigoblauwe bloemen van het tweetal en wordt circa 35 cm hoog, al is hij nauwelijks te onderscheiden van het gewone soorttype.

## Camassia cusickii: zilverblauw en bloemrijk

Camassia cusickii bloeit in mei en juni en valt op door zijn lichtere, zilverachtig blauwe kleur. De soort wordt 60 tot 80 cm hoog en heeft bredere, golvende bladeren dan de andere soorten. De bolmaat is vergelijkbaar met die van C. leichtlinii, op 14/+ cm.

### Het soorttype

Het soorttype van C. cusickii draagt zachte, zilverachtig blauwe bloemen en kan tot 100 bloemen per stengel vormen. De bredere, golvende bladeren onderscheiden de soort van de smallere bladeren van C. leichtlinii. Deze bloemrijke verschijning maakt cusickii een dankbare keuze voor de border.

### 'Zwanenburg'

De cultivar 'Zwanenburg' ontstond als een sport in 1969 en draagt een diepere blauwe kleur dan het soorttype. De planten worden 60 tot 85 cm hoog. Deze cultivar is de bekendste benoemde vorm binnen C. cusickii.

## Verwilderingsgeschiktheid per soort

Niet elke camassia verwildert even goed, en dat verschil bepaalt vaak welke soort je kiest. De grotere soorten zaaien beter uit dan de kleine quamash. De onderstaande tabel toont de verwilderingsgeschiktheid per soort camassia.

| Soort of groep                | Verwildering | Belangrijkste methode |
| ----------------------------- | ------------ | --------------------- |
| C. leichtlinii Alba-groep     | Uitstekend   | Zaait betrouwbaar uit |
| C. leichtlinii Caerulea-groep | Goed         | Zaad en boldeling     |
| C. cusickii                   | Goed         | Zaad en boldeling     |
| C. quamash                    | Matig        | Vooral broedbolletjes |

Voor een natuurlijk ogend [bloemengazon of een verwilderde weide](https://bollanda.nl/tuinontwerp/verwilderen) is de Alba-groep van C. leichtlinii de sterkste keuze. Wie wil weten welke soort het best bij een specifieke standplaats past, vindt die afweging terug in de [koopgids voor camassia](https://bollanda.nl/bolsoort/camassia/koopgids).

## Verouderde en verwarrende namen op etiketten

De namen op etiketten zijn bij camassia niet altijd eenduidig, wat het kiezen lastig maakt. Een veelvoorkomende valkuil is de aanduiding "C. esculenta", een verouderde naam die nog regelmatig opduikt als synoniem voor C. quamash. Wie dat label tegenkomt, koopt dus in feite gewoon de kleine quamash.

Ook de groepsnamen Caerulea en Alba kunnen verwarrend zijn, omdat ze geen aparte soorten aanduiden maar kleurvormen binnen C. leichtlinii. Het onderscheid tussen een soort, een ondersoort en een benoemde cultivar speelt hier voortdurend mee. Hoe dat systeem van [cultivars, groepen en variëteiten](https://bollanda.nl/basis/classificatie) precies werkt, helpt om etiketten beter te lezen.

## Botanische erkenning en zeldzame soorten

Het geslacht camassia omvat meer soorten dan de drie die je gewoonlijk in de handel ziet. Volgens de botanische standaardwerken van Kew (Plants of the World Online, herziening Duncan 2021) worden acht soorten erkend, waarvan er vijf daadwerkelijk in cultuur zijn.

Naast de drie hoofdsoorten komen namen als C. howellii en C. scilloides voor in zoekgedrag. Deze soorten zijn in Nederland en België echter zeer beperkt verkrijgbaar en spelen voor de doorsnee tuinier nauwelijks een rol. De keuze in de praktijk blijft dus vrijwel altijd beperkt tot leichtlinii, quamash en cusickii.

## De RHS-status van camassia

Voor veel tuinplanten geldt de RHS Award of Garden Merit als een handig kwaliteitskompas. Bij camassia ontbreekt dat houvast: per maart 2026 bezit geen enkele camassia een RHS AGM. De allereerste proef voor dit geslacht loopt op het moment van schrijven, van 2024 tot 2026, op RHS Bridgewater.

Dat betekent niet dat camassia minder waardevol is, maar simpelweg dat de soort tot nu toe niet via deze proef is beoordeeld. Wie zich op aankoop oriënteert, kan in plaats daarvan letten op andere [keurmerken en kwaliteitsindicaties](https://bollanda.nl/koopadvies/keurmerk). De uitkomst van de lopende proef kan de komende jaren alsnog een eerste bekroonde camassia opleveren.
