# Camassia problemen: wortelrot, slakken en muizen Camassia is een van de gezondste bolgewassen die je in de tuin kunt zetten, dus echte problemen zijn zeldzaam. Toch doen drie zaken er wel toe: wortelrot door te natte grond, slakken op jong blad en knaagdieren die de niet-giftige bollen lekker vinden. Goed nieuws voor gezinnen: camassia is niet giftig en daarmee een kindveilige keuze. In dit artikel lees je hoe je problemen herkent, voorkomt en oplost. ## Een van de gezondste bolgewassen Weinig bolsoorten zijn zo robuust als camassia. Het risicoprofiel bestaat vrijwel volledig uit lage scores, met slechts enkele matige risico's, waardoor je bij deze bol zelden hoeft in te grijpen tegen [ziekten bij bloembollen](https://bollanda.nl/probleem/ziekte). De meeste schimmelziekten die andere bollen treffen, raken camassia nauwelijks. Botrytis (grauwe schimmel en het niet-waardspecifieke tulpenvuur), Fusarium, Penicillium, Rhizoctonia, Sclerotinia, bacterieel natrot, aaltjes, bollenmijt, trips en de narcissenvlieg scoren allemaal laag bij deze soort. Daardoor blijven er maar drie bedreigingen over die echt aandacht verdienen. De onderstaande lijst bevat de 3 reële problemen waar je bij camassia op moet letten. - **Wortelrot**: ontstaat door stilstaand water in de rustfase, ondanks de vochtvoorkeur tijdens de groei. - **Slakken**: vreten aan het jonge, opkomende blad in het vroege voorjaar. - **Muizen en woelmuizen**: eten de niet-giftige bollen, anders dan bij veel andere bolsoorten. ## Wortelrot door te natte grond Camassia houdt van vochtige grond, maar permanent stilstaand water in herfst en winter is een ander verhaal. Tijdens de rustfase kan waterlogging Pythium-wortelrot uitlokken, de enige bodempathogeen van betekenis bij deze [bloembollen](https://bollanda.nl/bolsoort/camassia/verzorging). Je herkent wortelrot aan gele bladeren, slappe groei, een zachte basis van de bol en omvallende stelen. De bol voelt week aan in plaats van stevig en relatief zwaar. Voorkom het door op het juiste moment te kiezen voor drainage in de zomerrust en door camassia niet op het laagste punt van de tuin te planten, waar water blijft staan. Vind je toch aangetaste bollen, verwijder die dan en beplant de plek 3 tot 4 jaar niet opnieuw met soorten uit de Asparagaceae, omdat die dezelfde ziekteverwekkers delen. ## Slakken op jong blad Het jonge, opkomende blad in het vroege voorjaar is het kwetsbaarst. Slakken vreten dan gaten en strepen in de zachte bladeren voordat de plant zich heeft kunnen ontwikkelen. Je kunt slakkenschade tegengaan met een koperband rond de pol, met biervallen of met slakkenkorrels op basis van ijzerfosfaat, die ook in de biologische tuin zijn toegelaten. Deze aanpak werkt tegen [slakken bij bloembollen](https://bollanda.nl/probleem/plaag/slak) zonder dat je de bodem belast met agressieve middelen. ## Muizen en woelmuizen Hier wreekt zich juist een pluspunt van camassia. Omdat de bol niet giftig is, staat hij volledig op het menu van knaagdieren, anders dan giftige bollen als narcis of fritillaria die muizen meestal links laten liggen. Woelmuizen en muizen kunnen een hele pol leegvreten, wat tot de hardnekkigste [plagen bij bloembollen](https://bollanda.nl/probleem/plaag) hoort. Bescherm je bollen door ze te planten in een gaaskorf of een plantbak met fijne maas, zodat de knaagdieren er niet bij kunnen. ## Beschadiging tijdens het hanteren Een onderschat risico bij camassia is mechanische schade. De bollen "bloeden" sap zodra je ze beschadigt, en die open wond is een toegangspoort voor secundaire rotinfecties. Wees daarom voorzichtig bij het rooien, scheuren of verplanten en gebruik je handen in plaats van scherp gereedschap waar dat kan. Wie zorgvuldig wil [bloembollen vermeerderen](https://bollanda.nl/bolsoort/camassia/vermeerderen), houdt hier rekening mee om rot te voorkomen. ## Wit blad en andere symptomen Zie je wit verkleurd blad, dan is dat meestal geen reden tot zorg. In de praktijk gaat het bijna altijd om fysieke schade door een koude voorjaarsslag, en de plant herstelt in het volgende groeiseizoen. Dit soort schade door late kou hangt samen met [vorstschade bij bloembollen](https://bollanda.nl/probleem/vorst) en vraagt geen acute actie. Slechts zelden wijst wit blad op een virussymptoom; bij aanhoudende klachten over meerdere seizoenen verwijder je de plant het beste. ## Camassia bloeit niet Een camassia die niet bloeit, heeft vaak een eenvoudige oorzaak. De onderstaande lijst bevat de 6 meest voorkomende redenen waarom deze bloembollen niet bloeien. - **Te jong**: een zaailing bloeit pas na 2 tot 3 jaar. - **Pas gescheurd**: na boldeling heeft de plant een jaar herstel nodig. - **Te diep geplant**: houd 10 tot 15 cm aan, niet dieper. - **Te dichte stand**: een overvolle pol levert blad maar weinig bloei. - **Onvoldoende vocht**: te droog tijdens de groei kost bloei en kleinere schermen. - **Te weinig zon**: camassia bloeit het rijkst op een plek met veel licht. Blijft de bloei na correctie uit, dan helpt het om de algemene oorzaken van [bloembollen die niet bloeien](https://bollanda.nl/probleem/niet-bloeien) na te lopen. Vaak gaat het om een combinatie van standplaats en plantdiepte. ## Giftigheid van camassia voor mens en dier Een veelgestelde vraag is of camassia gevaarlijk is in een tuin met kinderen of huisdieren. Het antwoord is geruststellend: camassia is niet giftig en hoort daarmee tot de veiligste bolgewassen. ### Veilig voor mens en huisdier Voor camassia zijn geen toxische verbindingen van betekenis vastgesteld. De bol is niet giftig voor honden, katten of andere huisdieren, en ook niet voor volwassenen en kinderen, wat camassia onderscheidt van veel andere bloembollen op het [giftigheidsoverzicht](https://bollanda.nl/probleem/giftig). C. quamash was zelfs een dieetbasis voor inheemse volken in het westen van Noord-Amerika. Dat maakt camassia een bewust kindveilige keuze voor gezinstuinen. Twijfel je toch over plantcontact, bel dan het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum via 088-755 8000. ### De verwarring met dodelijke camas In oude verhalen duikt soms de "dodelijke camas" op, een verwijzing naar het giftige geslacht Zigadenus dat in Noord-Amerika sterk op camassia lijkt. Voor de Nederlandse en Belgische tuin is dat geen punt van zorg, omdat die dodelijke camas hier van nature niet voorkomt. De camassia die je in tuincentra en bij kwekers koopt, is altijd de veilige, niet-giftige soort. Je hoeft dus geen onderscheid te maken zoals dat in de oorspronkelijke leefgebieden wel nodig was. ## Vruchtwisseling binnen de Asparagaceae Camassia behoort tot de Asparagaceae en deelt daardoor bodempathogenen, waaronder Pythium, met andere bollen uit deze familie. Plant camassia daarom niet meteen op een plek waar onlangs een familiegenoot stond, en houd minimaal 3 tot 4 jaar rust aan. Tot deze familie behoren onder meer [hyacint](https://bollanda.nl/bolsoort/hyacinthus), [druifhyacint](https://bollanda.nl/bolsoort/muscari), [sterhyacint](https://bollanda.nl/bolsoort/scilla), [puschkinia](https://bollanda.nl/bolsoort/puschkinia), [vogelmelk](https://bollanda.nl/bolsoort/ornithogalum), [boshyacint](https://bollanda.nl/bolsoort/hyacinthoides) en [kuiflelie](https://bollanda.nl/bolsoort/eucomis). Wissel je af met soorten uit andere families, dan geef je de bodem de kans om ziekteverwekkers af te bouwen en houd je je camassia jarenlang gezond.