# Freesia planten: wanneer, waar en hoe Freesia planten gaat net even anders dan bij vertrouwde voorjaarsbollen als tulp of narcis. Je weekt de knollen het beste eerst, plant ze ondiep en zet ze pas buiten als de vorst echt voorbij is. Daarna heeft freesia een korte koele periode nodig om goed te wortelen. In dit artikel lees je precies wanneer, waar en hoe je freesia plant voor een rijke, geurige bloei. ## Wanneer freesia planten Het plantmoment hangt af van je doel. Voor bloei in de tuin plant je freesia in het voorjaar, terwijl de teelt onder glas een heel andere kalender volgt. De juiste timing voorkomt vorstschade en zorgt voor stevige stelen. Wie meer wil weten over [bloembollen planten](https://bollanda.nl/planten) in het algemeen, vindt daar de basisprincipes terug. ### Buiten na de IJsheiligen In de volle grond plant je freesia tussen maart en mei. Het veiligst is om te wachten tot na de IJsheiligen halverwege mei, want freesia is niet winterhard en jonge planten verdragen geen nachtvorst. Door pas in mei te planten loop je weinig risico op vorstschade en kan de knol meteen aan de groei. Wil je weten hoe het [planten van bloembollen](https://bollanda.nl/planten/wanneer) per seizoen verschilt, dan helpt de algemene uitleg over timing. De [plantkalender](https://bollanda.nl/planten/kalender) zet de maanden voor je op een rij. ### Planten voor de broeicyclus onder glas Voor teelt onder glas geldt een afwijkende periode van augustus tot december. Deze cyclus is bedoeld voor winter- en voorjaarsbloei en werkt met geprepareerde, warmtebehandelde knollen. Het [broeien van bloembollen](https://bollanda.nl/locatie/binnen/broeien) onder glas vraagt om een koele, lichte ruimte en is vooral iets voor de gevorderde tuinier. ## De knollen voorweken Freesiaknollen profiteren van een korte weekbeurt voor het planten. Leg de knollen 24 tot 48 uur in lauw water, zodat ze opzwellen en sneller wortelen en kiemen. Week niet langer dan twee dagen, want dan neemt het risico op rotten toe. Na het weken plant je de knollen direct uit. Een geslaagde start begint met stevige, gezonde knollen, en de [koopgids voor freesia](https://bollanda.nl/bolsoort/freesia/koopgids) laat zien hoe je die aan knolmaat, vliezen en stevigheid herkent. ## Waar je freesia plant De standplaats bepaalt voor een groot deel of je freesia stevige, geurige stelen geeft. Freesia houdt van zon en een luchtige bodem, en is gevoelig voor wind door de slanke stelen. ### Volle zon en beschutting Kies een plek in de volle zon met minimaal zes uur direct licht per dag. Een beschutte ligging is belangrijk, omdat de slanke bloeistelen makkelijk omvallen of knakken in de wind. Een plek bij een muur of haag breekt de wind en houdt de warmte vast. ### De juiste grond Freesia wil een lichte, luchtige en goed doorlatende grond met een pH tussen 6,0 en 7,0. Op zware klei meng je grof zand en wat perliet door de bovenste laag om de structuur te verbeteren. Een goede [bodemstructuur](https://bollanda.nl/verzorging/bemesting/bodem) voorkomt dat de knol in natte grond wegrot. ## Plantdiepte en plantafstand Freesia plant je ondieper en krapper dan veel andere bollen. De juiste maten bepalen of je een vol bloembed of lange snijstelen krijgt. De onderstaande lijst bevat de 2 belangrijkste plantmaten voor freesia. - **Plantdiepte**: 5 tot 8 cm, met het groeipunt omhoog. Op licht zand plant je iets dieper, op zware klei wat ondieper. - **Plantafstand**: 5 tot 10 cm tussen de knollen. Houd 10 cm aan voor lange, rechte snijstelen en 5 cm voor een vol border-effect. Deze ondiepe diepte wijkt af van de bekende vuistregel voor de meeste bollen. De gangbare [plantdiepte van bloembollen](https://bollanda.nl/planten/diepte) ligt voor de meeste soorten een stuk dieper dan bij freesia. Ook de [plantafstand van bloembollen](https://bollanda.nl/planten/afstand) verschilt per soort en bepaalt het eindbeeld. ## Stap voor stap planten Met een eenvoudige werkwijze plant je freesia in een handomdraai. Een [stappenplan voor het planten](https://bollanda.nl/planten/stappenplan) helpt om niets te vergeten. De onderstaande lijst bevat de 5 stappen om freesiaknollen te planten. - **Voorweken**: leg de knollen 24 tot 48 uur in lauw water. - **Grond voorbereiden**: maak de bovenste 15 tot 20 cm los en werk wat compost door de grond. - **Planten**: zet de knollen 5 tot 8 cm diep met het groeipunt omhoog, op 5 tot 10 cm afstand. - **Steunen**: zet meteen bamboestokjes bij de plek, zodat je later geen wortels beschadigt. - **Aangieten**: geef licht water en houd de grond daarna spaarzaam vochtig. Werk wat compost door de grond, maar plaats geen verse mest direct tegen de knol, want dat verbrandt de jonge wortels. Een uitgebreider [bemestingsschema voor freesia](https://bollanda.nl/bolsoort/freesia/verzorging) helpt je later in het seizoen verder. ## De koele bewortelingsfase Na het planten heeft freesia eerst een koele periode nodig om wortels te vormen. Reken op 3 tot 4 weken bij ongeveer 5 °C; in het Nederlandse voorjaar valt dit vanzelf goed samen. Dit is geen koudebehandeling die de bloei aanstuurt, maar puur een fase waarin de knol stevig beworteld raakt. Plant je freesia in pot, dan kun je deze koele fase makkelijker sturen door de [pot koel weg te zetten](https://bollanda.nl/bolsoort/freesia/in-pot). ## Steun en veelgemaakte fouten De slanke bloeistelen van freesia vragen om tijdige steun. Zet bamboestokjes per cluster of span een horizontaal raster, en bind de stelen losjes vast naarmate ze groeien. De meeste teleurstellingen komen door een paar voorkombare fouten. De onderstaande lijst bevat de 4 meest gemaakte fouten bij het planten van freesia. - **Te diep planten**: dieper dan 8 cm vertraagt de opkomst en kost de knol kracht. - **Te vroeg buiten zetten**: jonge freesia verdraagt geen nachtvorst en valt weg. - **Te laat steunen**: stokjes plaatsen na opkomst beschadigt de wortels. - **Verse mest tegen de knol**: dit verbrandt de jonge wortels en bevordert rot. Wacht buiten dus tot het echt vorstvrij is, want [vorstschade aan bloembollen](https://bollanda.nl/probleem/vorst) is bij freesia vaak onherstelbaar. Een te vroeg geplante knol komt zelden alsnog goed door. ## Vruchtwisseling met andere Iridaceae Freesia behoort tot de lissenfamilie (Iridaceae) en deelt ziekten met verwante bolgewassen. Plant freesia daarom niet op een plek waar de afgelopen jaren al een familielid stond, en houd minimaal 3 tot 5 jaar rust aan. Vooral de schimmel Fusarium leeft lang in de grond en treft de hele familie. Vermijd plekken waar recent verwante soorten groeiden. De onderstaande lijst bevat de 4 verwanten waarmee freesia ziekten deelt. - **Gladiool**: deelt dezelfde Fusarium-stam, dus niet na [gladiolen](https://bollanda.nl/bolsoort/gladiolus) planten. - **Krokus**: behoort tot dezelfde familie als [krokussen](https://bollanda.nl/bolsoort/crocus) en draagt vergelijkbare bodempathogenen. - **Iris**: ook [irissen](https://bollanda.nl/bolsoort/iris) zijn gevoelig voor dezelfde Fusarium-stam. - **Crocosmia**: net als [crocosmia](https://bollanda.nl/bolsoort/crocosmia) een Iridaceae die de wachttijd nodig maakt.